به همت مرکز مطالعات و همکاریهای علمی بینالمللی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، نخستین شماره از مجله تخصصی «دانشنامه آموزش عالی» با عنوان «ویژهنامه روسیه» منتشر شد. این نشریه تخصصی با هدف معرفی ظرفیتها، فرصتها و زیرساختهای علمی و فناوری کشورها، این بار پرونده علمی خود را به بررسی جامع نظام آموزش عالی و اکوسیستم علم و فناوری روسیه اختصاص داده است.
این ویژهنامه که به سردبیری امید رضاییفر، رئیس مرکز مطالعات و همکاریهای علمی بینالمللی منتشر شده، تلاشی است در راستای تحقق دیپلماسی علمی و ایجاد پلی ارتباطی میان دانشگاهها، مراکز تحقیقاتی و سیاستگذاران ایران و روسیه. در یادداشت سردبیر این شماره با عنوان «از سطح علمی تا فرصتهای همکاری» آمده است: «شناخت ظرفیتها زمانی ارزش پیدا میکند که بتوان آن را به همکاریهای علمی و فناوری تبدیل کرد.» این جمله به خوبی رویکرد اصلی این نشریه را در تبدیل شناخت به عمل و همکاریهای مشترک نشان میدهد.
محتوای علمی و راهبردی ویژهنامهاین نشریه با نگاهی تحلیلی و کاربردی، مباحث متنوعی را در قالب بخشهای مختلف گردآوری کرده است که از جمله مهمترین آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
روسیه و نظام آموزش عالی: بررسی ساختار، تاریخچه و وضعیت فعلی دانشگاههای روسیه.
روسیه در نقشه علم و فناوری جهان: تحلیل جایگاه علمی این کشور در سطح بینالمللی.
دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالی روسیه: معرفی برترین مراکز علمی و دانشگاهی.
زیرساختها و نهادهای کلان علم روسیه: بررسی اکوسیستمهای فناوری و نوآوری.
فرصتهای همکاری علمی و فناورانه ایران و روسیه: بخش کلیدی نشریه که به طور اختصاصی به پتانسیلهای مشترک دو کشور پرداخته است.
راهنمای دانشگاههای ایران و دروازههای ورود به علم روسیه: ارائه مسیرهای عملی برای محققان و دانشجویان.
اهمیت و ضرورت انتشارانتشار این مجموعه تخصصی در شرایطی صورت میگیرد که گسترش همکاریهای علمی بینالمللی به یکی از اولویتهای اصلی وزارت علوم تبدیل شده است. روسیه به عنوان یکی از قطبهای علمی و فناوری جهان، دارای دانشگاهها، مراکز تحقیقاتی و شرکتهای دانشبنیان متعددی است که میتواند شریک راهبردی مناسبی برای ایران در حوزههای مختلف علمی باشد.
این ویژهنامه با ارائه اطلاعات دقیق و دستهبندی شده، به عنوان یک منبع راهنما برای دانشگاهها، پژوهشگران، دانشجویان و سیاستگذاران عمل میکند تا ضمن شناخت دقیق ظرفیتهای طرف مقابل، زمینههای لازم برای انعقاد تفاهمنامهها، تبادل استاد و دانشجو، و اجرای پروژههای تحقیقاتی مشترک فراهم شود.
مرکز مطالعات و همکاریهای علمی بینالمللی وزارت علوم با انتشار چنین آثاری، بر تعهد خود به توسعه همکاریهای علمی فرامرزی و بهرهگیری از توانمندیهای جهانی برای ارتقای جایگاه علمی کشور تأکید میکند. امید است اینگونه اقدامات رسانهای و اطلاعرسانی، زمینهساز جهش علمی و فناوری کشور در عرصه بینالملل باشد.